Lối hẹp trong công viên làm tăng số lần chuyển cây và khiến hoạt động trồng dễ giao thoa với người đi bộ, cây hiện hữu hoặc công trình ngầm. Phần thi công cần tách khỏi chặng xe giao: biên nhận tại điểm dỡ không đồng nghĩa cây đã tới hố. Đội hiện trường khảo sát quãng vận chuyển nội bộ, chuẩn bị hố, chọn phương tiện do người có chuyên môn quyết định và tổ chức từng lượt có người chỉ huy. Cây được giữ dấu nhận biết, kiểm sau mỗi lần chuyển và chỉ dựng khi hố cùng vùng thao tác đã sẵn sàng. Mọi thay đổi vị trí hoặc cách làm vượt quyền hiện trường phải được người có thẩm quyền chấp thuận.
Khi lối vào công viên bị hạn chế, việc xe đã dỡ cây mới chỉ kết thúc chặng giao. Từ điểm dỡ tới hố là một phần thi công riêng, có tuyến, thiết bị, người chỉ huy và lần bàn giao riêng. Khoảng cách có thể ngắn nhưng vẫn đi qua lối công cộng, mép bó vỉa, cây hiện hữu hoặc nơi không đủ chỗ quay. Vì vậy, đội trồng không nên kéo cây đi ngay theo khoảng trống vừa thấy. Họ cần biết hố nào đã sẵn sàng, tuyến nào được mở và cây sẽ được tiếp quản ở đâu nếu phải dừng giữa chặng.
Khảo sát từ điểm dỡ tới đúng hố trồng
Trước khi đưa cây vào khu vực thi công, đội hiện trường đi hết tuyến từ điểm dỡ đến từng hố để kiểm bề rộng thông thủy, góc đổi hướng, độ dốc, bề mặt, vật cản trên cao, lối người đi bộ và khu vực cần bảo vệ. Vị trí công trình ngầm hoặc khả năng chịu tải chỉ được sử dụng khi có thông tin do bên phụ trách cung cấp; đội trồng không suy đoán từ bề mặt. Sơ đồ đánh dấu điểm dỡ, nơi chờ, hố, hướng tiếp cận và đoạn cần kiểm soát. Nếu tuyến thay đổi, việc chọn thiết bị và cách bảo vệ cũng phải được xem lại.
| Phần việc | Điều cần xác nhận | Người quyết định |
|---|---|---|
| Hố trồng | Vị trí, kích thước theo hồ sơ được chấp thuận và khả năng tiếp cận | Đầu mối kỹ thuật của công việc |
| Tuyến nội bộ | Lối đi, vật cản, vùng công cộng và bề mặt cần bảo vệ | Ban quản lý cùng người chỉ huy |
| Thiết bị | Khả năng thao tác, vị trí đặt và phụ kiện phù hợp | Đơn vị phụ trách thiết bị nâng hạ |
| Cây | Dấu nhận biết, bầu, thân, tán và điểm nâng theo biện pháp được duyệt | Người phụ trách cây cùng người vận hành |
Hố cần được kiểm trước khi cây rời điểm chờ. Nếu hố chưa thể tiếp nhận, cây vẫn ở nơi đã giao và có người chăm, thay vì nằm giữa tuyến. Vật liệu lấy ra, vật liệu đưa vào và dụng cụ không nên chiếm lối vận chuyển. Khi vị trí hố khác sơ đồ hoặc gặp điều kiện bất thường, người chỉ huy dừng để đầu mối có quyền quyết định; không tự dịch hố cho vừa đường đi rồi cập nhật giấy tờ sau.
Chọn cách di chuyển theo tuyến và cây thực tế
Cách di chuyển chỉ được quyết định sau khi người phụ trách thiết bị xem cây, tải cần xử lý và mặt bằng. Xe nhỏ, thiết bị nâng, xe đẩy chuyên dụng hay thao tác thủ công đều phải phù hợp với tuyến thực tế và năng lực của người vận hành. Phương án cần nêu điểm nhận cây, hướng di chuyển, vị trí người hướng dẫn, cách bảo vệ bầu và cách dừng khi có người đi vào tuyến. Nếu phải đổi phương tiện giữa đường, điểm chuyển phải là nơi được phép sử dụng và có người tiếp quản cây.
Người chỉ huy một lượt cần nhìn được điểm đầu, điểm chuyển quan trọng hoặc duy trì liên lạc rõ với người hướng dẫn. Mệnh lệnh di chuyển nên đi từ một đầu mối để tránh người ở hai phía cùng ra hiệu khác nhau. Người làm nhiệm vụ cảnh giới không kiêm việc kéo cây khi vị trí của họ còn cần bảo vệ. Nếu người đi bộ bước vào vùng thao tác, liên lạc bị mất hoặc bề mặt có dấu hiệu không phù hợp, lượt di chuyển dừng ở vị trí có thể kiểm soát.
- Không nâng hoặc kéo cây bằng bộ phận không được chọn cho thao tác đó.
- Không cho cây rời điểm chờ khi hố chưa có người tiếp nhận.
- Không dùng lối công cộng mà thiếu phân luồng do ban quản lý chấp thuận.
- Không để dấu cây bị che hoặc rời khỏi cây trong lúc đổi phương tiện.
- Không ghi cây đã trồng khi cây mới được đưa tới cạnh hố.
Kiểm cây sau mỗi lần chuyển, không chờ đến cuối ngày
Tại điểm đổi phương tiện hoặc cạnh hố, người phụ trách xem lại bầu, thân, tán, dây giữ và dấu nhận biết trong phạm vi có thể quan sát. Nếu thấy sai khác, họ cô lập đúng cây và ghi thời điểm cùng lần thao tác vừa diễn ra. Các cây khác chỉ tiếp tục khi lối vẫn kiểm soát được. Cách này giúp tìm nguyên nhân ở đúng chặng và tránh biến một sự việc riêng thành nhận xét chung về cả nhóm.
Nếu cây phải chờ cạnh hố, vị trí chờ không được cản thoát nước, lối đi hoặc lượt thiết bị kế tiếp. Cây được kê ổn định và bàn giao cho người chăm. Thời gian chờ cùng điều kiện bảo vệ được xem theo cây thực và thời tiết tại chỗ, không dùng một câu ghi chung cho mọi trường hợp. Khi điều kiện thay đổi, người có trách nhiệm quyết định đưa cây về điểm giữ hay tiếp tục theo biện pháp đã thống nhất.
Dựng cây và hoàn thiện hố là mốc thi công
Cây chỉ được đưa xuống khi đúng hố, đúng cây và người chỉ huy xác nhận vùng thao tác. Đội thi công tháo vật liệu bảo vệ, điều chỉnh hướng cây, xử lý bầu, lấp hố và giữ cây theo hồ sơ kỹ thuật đã được duyệt cùng điều kiện thực tế tại vị trí. Nhật ký ghi cây nào vào hố nào, thời điểm thực hiện và người tiếp quản. Nếu phải đổi cây giữa hai hố, người có thẩm quyền chấp thuận trước khi đội hoàn tất phần việc.
Sau trồng, đội kiểm phần cây có thể quan sát, bề mặt quanh hố, vật liệu còn lại và lối công cộng. Khu vực chỉ được trả khi dụng cụ, dây, vật liệu kê và rào tạm đã được xử lý theo phạm vi bàn giao. Ảnh sau trồng nên cho thấy cây cùng vị trí xung quanh, không chỉ là ảnh gần không nhận ra hố. Biên bản bàn giao mặt bằng và biên bản nghiệm thu cây có mục đích khác nhau, nên không dùng một chữ ký để thay cả hai.
Tách rõ trách nhiệm của các bên
Ban quản lý công viên quyết định quyền dùng lối, thời gian thao tác và cách duy trì hoạt động công cộng. Đơn vị thi công tổ chức tuyến nội bộ, chuẩn bị hố và bố trí nhân lực theo phạm vi được giao. Đơn vị phụ trách thiết bị lựa chọn máy, tổ chức vận hành và tuân thủ giới hạn của thiết bị. Bên mua hoặc đại diện được ủy quyền quyết định thay đổi vị trí, thay cây và nghiệm thu. Nếu SADECX cung cấp cây hoặc tham gia điều phối, SADECX xác nhận cây cùng lần bàn giao thuộc phần mình, không thay các bên quyết định nền, máy hoặc biện pháp thi công.
Hồ sơ cuối ngày cần phân biệt cây còn ở điểm dỡ, cây đang chờ cạnh hố, cây đã dựng nhưng chưa hoàn thiện và cây đã được bàn giao để nghiệm thu. Mỗi nhóm có vị trí và người tiếp quản. Cách ghi này giúp ca sau bắt đầu đúng việc, đồng thời đối chiếu được số cây giao với số cây đã trồng mà không ép hai con số phải bằng nhau trong cùng ngày. Với lối hẹp, kiểm soát tốt không nằm ở việc di chuyển thật nhanh mà ở việc mỗi lượt đều có tuyến mở, hố sẵn sàng và người chịu trách nhiệm rõ.
